- Dettagli
- Scritto da Anna Maria Di Leo
- Categoria: LATINA LECTIO - versioni latino tradotte
- Visite: 3
Apud Romanos hominem liberum pudebat fidibus vel cithara vel tibiis canere, cum hoc servos et mimas decere arbitrarentur. Apud Athenienses vero pueri a prima aetate tibiis canere erudiebantur, cum hoc liberis hominibus dignissimum videretur. Pericles ille, cuius ingenio maxime Athenae nobilitatae sunt, cum apud se nepotem Alcibiadem haberet ut domi suae bonis artibus imbueretur, Antigenidam, quem Graeci praestantissimum inter musicos habebant, arcessivit ut puerum tibiis cavidisset, vehementissime deformitatis vultus sui eum puduisse dcitur. Quare tibias vi abiecit ingregitque. Cum ea res percrebruisset, omnium Atheniensium consensu illa disciplina desita est nec quisquam post illud tempus tibiarum artem discere voluit. Idem Dianae contigisse in fabulis legimus. Nam cum in fontis aqua os inflatum tibiis conspexisset, tantum eam piguit deformitatis suae ut numquam tibias adhibuerit.
Presso i Romani un liberto (= un uomo libero) si vergognava di suonare la lira o la cetra o il flauto, poiché questo veniva giudicato una cosa da schiavi o da ballerine. Presso gli Ateniesi invero i fanciulli, fin dall'infanzia, venivano educati a suonare il flauto, poiché ciò sembrava una cosa molto meritevole per gli uomini liberi. Quel Pericle, attraverso l'ingegno del quale Atene divenne assai celebre, quando ebbe presso di sé suo nipote Alcibiade, per essere istruito a casa sua nelle buone maniere, fece venire Antigenida, il più insigne tra i musicisti che avevano i Greci, affinché il giovinetto imparasse a suonare il flauto. Allora quando il fanciullo ebbe avvicinato il flauto alla bocca ed ebbe visto allo specchio le gote gonfiate, si dice che si fosse vergognato moltissimo della deformità del suo volto. In che modo scaraventò con forza il flauto a terra e lo spezzò!. Quando tale notizia si diffuse, fu abbandonata quella disciplina con il consenso di tutti gli Ateniesi e nessuno da quel momento volle imparare l'arte del flauto. Leggiamo nei miti che la stessa cosa accadde a Diana. Infatti quando scorse nell'acqua di fonte la faccia gonfiata dal flauto, si vergognò così tanto della sua deformità che mai più si avvicinò al flauto.
- Dettagli
- Scritto da Anna Maria Di Leo
- Categoria: LATINA LECTIO - versioni latino tradotte
- Visite: 3
Apud antiquissimos Romanorum neque generi neque pecuniae praestantior honos tribui quam aetati solitus, maioresque natu a minoribus colebantur ad deum prope et parentum vicem atque omni in loco inque omni specie honoris priores potioresque habiti. A convivio quoque, ut scriptum in antiquitatibus est, seniores a iunioribus domum deducebantur, eumque morem accepisse Romanos a Lacedaemoniis traditum est, apud quos Lycurgi legibus maior omnium rerum honos aetati maiori habebatur. Sed postquam suboles civitati necessaria visa est et ad prolem populi frequentandam praemiis atque invitamentis usus fuit, tum antelati quibusdam in rebus qui uxorem quique liberos haberent senioribus neque liberos neque uxores habentibus. Sicuti kapite VII. legis Iuliae priori ex consulibus fasces sumendi potestas fit, non qui pluris annos natus est, sed qui pluris liberos quam collega aut in sua potestate habet aut bello amisit.
Presso i più antichi Romani non si soleva attribuire onore maggiore alla nobiltà e alla ricchezza che alla vecchiaia, e i più anziani erano venerati dai più giovani quasi fossero dèi o genitori, e in ogni luogo, in ogni forma di ossequio gli anziani erano considerati i primi e i preferiti. Anche alla fine del pranzo, secondo quanto sta scritto negli antichi testi, gli anziani erano riaccompagnati a casa dai più giovani, e questa abitudine si dice che i Romani avessero appreso dei Lacedemoni, presso i quali, in base alle leggi di Licurgo, il maggior onore in ogni occasione era riservato ai maggiori di età. Ma quando ci si rese conto che la prole è necessaria allo Stato e per accrescere la popolazione si istituirono premi e incitamenti, allora vennero anteposti, in determinate circostanze, coloro che avevan moglie o figli agli anziani che non avevan né moglie né figli. Così, secondo il VII capoverso della Legge Giulia, è data fra i consoli la precedenza nell'assumere gli emblemi del potere, non a chi ha più anni, ma a chi ha più figli del collega, vuoi tuttora sotto patria potestà, vuoi perduti in guerra.
- Dettagli
- Scritto da Anna Maria Di Leo
- Categoria: LATINA LECTIO - versioni latino tradotte
- Visite: 3
Artemisia, cariae regina, Mausolum maritum amasse fertur supra omnes amorum fabulas ultraque humanas adfectiones. Mausolus ubi mortali fato perfunctus est, inter lamenta uxoris funere magnifico sepultus est. Artemisia luctu atque desiderio mariti flagrans eius ossa mixta odoribus contusaque in pulcerem cum cinere aquae indidit ebibitque; multaque alia violenti amoris indicia fecisse dicitur. conservandae mariti memoriae causa, sepulcrum illud memoratissimum, quod inter septem omnium terrarum spectacula numeratur aedificavit. Id monumentum Artemisia cum Mausoli Manibus dicaret, certamen poeticum in eius honorem fecit posuitque amplissima pecuniae aliarumque rerum bonarum praemia. Ad eas laudes celebrandas venisse viri nobiles, ingenio atque lingua praestabiles, Theopompus, Theodectes; Naucrites; dicuntur. Sunt etiam qui memoriae mandaverint Isocratem, qui tum eloquentissimus omnium habebatur, cum iis certavisse, sed eo certamine Theopompum vicisse.
- Dettagli
- Scritto da Anna Maria Di Leo
- Categoria: LATINA LECTIO - versioni latino tradotte
- Visite: 3
Phaedon Elidensis ex cohorte illa Socratica fuit Socratique et Platoni per fuit familiaris. Eius nomini Plato librum illum divinum de immortalitate animae dedit. Is Phaedon servus fuit forma atque ingenio liberali et, ut quidam scripserunt, a lenone domino puer ad merendum coactus. Eum Cebes Socraticus hortante Socrate emisse dicitur habuisseque in philosophiae disciplinis. Atque is postea philosophus inlustris fuit, sermonesque eius de Socrate admodum elegantes leguntur. Alii quoque non pauci servi fuerunt, qui post philosophi clari exstiterunt. Ex quibus ille Menippus fuit, cuius libros M. Varro in saturis aemulatus est, quas alii "cynicas", ipse appellat "Menippeas". Sed et Theophrasti Peripatetici servus Pompylus et Zenonis Stoici servus, qui Persaeus vocatus est, et Epicuri, cui Mys nomen fuit, philosophi non incelebres vixerunt. Diogenes etiam Cynicus servitutem servivit. Sed is ex libertate in servitutem venum ierat. Quem cum emere vellet Xeniades Korinthios, ecquid artificii novisset, percontatus "novi" inquit Diogenes "hominibus liberis imperare". Tum Xeniades responsum eius demiratus emit et manu emisit filiosque suos ei tradens: "accipe" inquit "liberos meos, quibus imperes".
Fedone di Elide, che appartenne a quella famosa schiera socratica, fu intimo amico di Socrate e di Platone. Al suo nome Platone intitolò l'ispirato dialogo sull'immortalità dell'anima. Fedone, nobile nell'aspetto e nell'ingegno, era stato schiavo e, come si narra, da ragazzo costretto a darsi alla prostituzione dal padrone suo ch'era un ruffiano. Si dice che Cebete, discepolo di Socrate, su richiesta del maestro, lo acquistasse e lo indirizzasse agli studi filosofici. Egli divenne poi un illustre filosofo e si possono leggere dei discorsi suoi su Socrate, di grande eleganza. Non pochi altri furono schiavi e divennero poi famosi filosofi. Fra i quali quel Menippo i cui libri furono imitati da Marco Varrone nelle Satire, che alcuni chiamano Ciniche, ed egli stesso Menippee. Anche Pompilo, schiavo di Teofrasto il Peripatetico, e lo schiavo di Zenone lo Stoico che si chiamava Perseo, e quello di Epicuro, il cui nome era Mys, furono tutti filosofi di notevole reputazione. Anche Diogene il Cinico conobbe la schiavitù. Ma egli era stato venduto schiavo dopo essere stato libero. Quando Xeniade di Corinto lo volle acquistare e lo interrogò su ciò che sapeva fare, Diogene rispose: "So comandare agli uomini liberi".
- Dettagli
- Scritto da Anna Maria Di Leo
- Categoria: LATINA LECTIO - versioni latino tradotte
- Visite: 3
Incipit: Cum e Graecia in Italiam redirem et Brundisium irem egressusque Fine: in ultima quadam terra, quae "Albania" dicitur, gigni homines, qui in pueritia canescant et plus cernant oculis per noctem quam interdiu