Mihi videtur insitiva quadam disciplina doctior facta esse civitas Romana. Videtur enim non tenuis quidam e Graecia rivulus in hanc urbem influxisse, sed abundantissimus amnis illarum disciplinarum et artium. Fuisse enim quendam ferunt Demaratum Corinthium, et honore et auctoritate et fortunis facile civitatis suae principem; qui cum Corinthiorum tyrannus Cypselum ferre non potuisset, fugisse cum magna pecunia dicitur ac se contulisse Tarquinios, in urbem Etruriae florentissimam. Cumque audiret dominatinem Cypseli confirmari, defugit patriam, et adscitus est civis a Tarquiniensibus atque in ea civitate domicilium et sedes collocavit. Ibi, cum de matre familias Tarquiniensi duo filios procreavisset, eos omnibus artibus ad Graecorum disciplinam erudivit. (da Cicerone)
Mi sembra che la cittadinanza Romana sia divenuta più dotta grazie ad una certa cultura straniera. Sembra infatti che scorra dalla Grecia in questa città non un piccolo rigagnolo, ma un abbondantissimo fiume di quelle discipline e delle arti. Tramandano infatti che un certo Demarato di Corinto, fu, sia per onore che per autorità e per fortune agevolmente il più insigne della sua città; si dice che costui poiché non potè sopportare Chipselo tiranno degli abitanti di Corinto, fuggì con molto denaro e confluì a Tarquinia, nella città più fiorente dell'Etruria. Ed udendo che la dominazione di Chipselo veniva confermata, evitò la patria, e fu ammesso dagli abitanti di Tarquinia come cittadino e collocò la sede ed il domicilio in questa città. Qui, avendo generato due figli da una madre di famiglia della Tarquinia, li erudì in ogni arte (in tutte le arti) alla disciplina dei Greci. (by Maria D. )