Pausanias, postquam apud Plataeas Persas profligaverat, non solum mores patrios, sed etiam cultum vestitumque mutavit: utebatur enim apparatu regio, veste Medica et epulabatur more Persarum; satellites Medi et Aegyptii eum semper sequebantur; eis qui in difficultatibus erant auxilium negabat, superbe respondebat, crudeliter imperabat, Spartam redire nolebat. Nam in quandam urbem Troadis se contulerat, ubi insidias patriae moliebatur. Postquam Lacedaemonii id cognoverunt, legatos in Asiam ad eum misērunt qui iussērunt eum, nisi capĭtis damnari vellet, domum statim regredi. Tum Pausanias Spartam redĭit sed, simul ac in urbem ingressus est, ab Ephŏris3 in vincula publica coniectus est, quia non solum cum Persarum rege societatem habuerat sed etiam Hilotas sollicitaverat spe libertatis. Apud Lacedaemonios enim est genus hominum, quod Hilotae vocatur, quorum magna multitudo agros eorum colit servorumque munere fungitur. Sed denĭque Pausanias, quod horum criminum nullum firmum argumentum erat, e carcere liberatus est
Pausania, dopo che, aveva sconfitto i Persiani a Platea, mutò non solo le usanze della patria, ma anche lo stile di vita ed il vestito: impiegava infatti uno sfarzo regale, un abito Medo, e banchettava secondo il costume dei Persiani; sentinelle del corpo Mede ed Egizie lo seguivano sempre; rifiutava l'aiuto a quelli che si trovavano in difficoltà, rispondeva in modo arrogante, comandava in maniera crudele, non voleva far ritorno a Sparta. Infatti si era trasferito in una certa città della Troade, dove tramava un attentato alla patria. Dopo che gli Spartani seppero ciò, mandarono da lui ambasciatori, che gli dissero: "Fai ritorno subito in patria, oppure, al contrario, sarai condannato a morte."Allora Pausania fece ritorno a Sparta, ma, appena entrò nella città, fu introdotto nelle carceri di Stato dagli Efori, perché non solo aveva avuto un'alleanza con il re dei Persiani, ma aveva anche sollevato gli Iloti con la speranza della libertà. Infatti, presso gli Spartani, esiste una classe di uomini, che si chiama "Iloti", la grande maggior parte dei quali coltiva i campi di quelli e assolve alla funzione di schiavi. Ma Pausania, alla fine, poiché di queste accuse non vi era prova solida alcuna, fu liberato dal carcere.
Versione da Cornelio Nepote